WTO به عنوان یکی از 118 مولفه پارادایم موج سوم و تغییر نقش خودروسازان و تامین کنندگان در زنجیره ارزش خودرو و ظهور خودروسازان صاحب برند با محصولات جدید و متفاوت با قرن 20 در صنایع خودروسازی جهانی، جدی ترین چالشهای استراتژیک برای خودروسازان نوپای منطقه ای، بویژه شرکتهای خودروساز ایرانی به حساب می آیند. این مقاله یافته های مطالعه ای را ارایه می دهد که موتورهای رشد و موانع یادگیری را در شرکتهای خودروساز ایرانی بررسی کرده است. همچنین این پژوهش ابتدا با استفاده از متدولوژی SD اوضاع رقابت را در شرکت ایران خودرو (که به عنوان پایلوت جهت به کارگیری نتایج حاصل از تحقیق در نظر گرفته شده)، در مقایسه با سایر رقبای داخلی آن مدلسازی و بررسی کرده است؛ سپس با اعمال دو گزینه استراتژیک سناریو به مدل، اوضاع و رقابت پذیری بخش صنعت خودروی ایران را در یک محیط رقابتی واقعی و با حضور سایر رقبای خارجی شبیه سازی می کند. این دو سناریو بیان می دارند که اگر زیر ساختهای لازم جهت ورود ایران به مذاکرات دو یا چند جانبه WTO در بخش صنعت خودرو، تقویت بشوند و یا نشوند، موتورها و موانع رشد برای شرکت ایران خودرو (در حوزه خرد) و بخش صنعت خودروی ایران (در حوزه کلان) چه می باشند؟ در نهایت سیاستهای تکمیلی جهت رشد شرکتهای خودروساز ایرانی در شرایط رقابت کامل مورد آزمون و بررسی قرار گرفته و پیشنهادهای لازم جهت بقای آنان ارایه می شود.

در اقتصاد مبتنی بر دانش، محصولات و سازمان ها بر اساس دانش زندگی می کنند و می میرند، و موفق ترین سازمان ها، آن هایی هستند که از این دارائی ناملموس به نحو بهتر وسریع تری استفاده می کنند. مطالعات نشان داده اند که بر خلاف کاهش بازدهی منابع سنتی(مثل پول،زمین،ماشین آلات وغیره)، دانش واقعا منبعی برای افزایش عملکرد کسب وکار است. از دیدگاه استراتژیک، امروزه از سرمایه فکری (Intellectual Capital) به منظورخلق وافزایش ارزش سازمانی استفاده می شود وموفقیت یک سازمان به توانایش درمدیریت این منبع کمیاب بستگی دارد. این قابلیت مهم سازمانی در مقایسه با سازمان های دیگر می تواند «مزیت رقابتی پایدار(The Sustainable Competitive Advantage) » ایجاد کند، از این رو، هدف این مقاله بررسی نقش سرمایه فکری در مزیت رقابتی است. روش تحقیق، توصیفی و تحلیلی بود. جامعه آماری این تحقیق نیز مدیران دو شرکت خودرو ساز ایرانی بودند. نتایج حاصل از این تحقیق نشان داد که بین سرمایه فکری این دو شرکت و مزیت رقابتی آن ها رابطه مثبت و معناداری وجود دارد. به عبارت واضح تر، با افزایش سرمایه فکری، مزیت رقابتی آن ها افزایش می یابد.

در اقتصاد مبتنی بر دانش، محصولات و سازمانها بر اساس دانش زندگی می کنند و می میرند، در این میان موفق ترین سازمانها آنهایی هستند که از این دارایی ناملموس به نحو بهتر و سریع تری استفاده کنند. مطالعات نشان داده اند که برخلاف کاهش بازدهی منابع سنتی (مثل پول، زمین، ماشین آلات و غیره)، دانش در واقع منبعی برای افزایش عملکرد کسب و کار است. از دیدگاه استراتژیک، امروزه از سرمایه فکری به منظور خلق و افزایش ارزش سازمانی استفاده می شود و موفقیت یک سازمان به توانایی آن در مدیریت این منبع کمیاب بستگی دارد، به علاوه یکی از قابلیتهای مهم سازمانی که می تواند به سازمانها در خلق و تسهیم دانش کمک بسیار کند و برای آنها در مقایسه با سازمانهای دیگر «مزیت سازمانی پایدار» ایجاد کند، سرمایه اجتماعی است. از این رو، هدف مقاله حاضر بررسی نقش سرمایه فکری و سرمایه اجتماعی، در مزیت رقابتی دو شرکت خودرو ساز ایرانی است. روش تحقیق، توصیفی و تحلیلی است. جامعه آماری این تحقیق نیز مدیران شرکتهای مطالعه شده می باشند. نتایج حاصل از این تحقیق نشا می دهد که در این دو شرکت بین سرمایه اجتماعی و سرمایه فکری رابطه مثبت و معناداری وجود دارد. به عبارت واضح تر با افزایش سرمایه اجتماعی، سرمایه فکری آنها افزایش یافته است. همچنین نتایج نشان می دهد که سرمایه اجتماعی و سرمایه فکری شرکتهای مطالعه شده توانسته است تا در افزایش مزیت رقابتی آنها تاثیر بگذارد.

خلق ارزش برای ذینفعان با حداکثر بهره وری آرمانی است که سازمان ناب در پی تحقق آن است. در این مقاله که با هدف ارائه مدل جامع معتبری برای ارزیابی ناب بودن شرکت های خودروسازی کشور انجام شده است، پس از بررسی ادبیات موضوع و مقایسه مدل های مرتبط، مدل مفهومی تحقیقی در سه بعد توانمندسازها، فرایندها و نتایج کسب و کار طراحی می شود. سپس در یک پژوهش میدانی با استفاده از ابزار پرسشنامه داده های ارزیابی بر اساس نظرات مدیران شرکت های مورد مطالعه گرداوری می شود. اعتبارسنجی مدل و بررسی تاثیرگذاری بین اجزا و روابط بین مولفه های مدل در قالب مدل یابی معادلات ساختاری انجام شده و در این راستا از تحلیل عاملی تاییدی، تحلیل مسیر و محاسبه مقادیر t استفاده می شود. همچنین از آنتروپی شانو جهت وزن دهی به اجزا و مولفه های مدل استفاده خواهد شد. نتایج حاصله مبین آن است که توانمندسازها از طریق فرایندهای اصلی و پشتیبانی بر نتایج کسب و کار تاثیرگذار بوده و روابط معناداری بین سه بعد وجود دارد. همچنین علاوه بر تاثیرگذاری ابعاد مدل بر یکدیگر، مولفه های آنها نیز یا یکدیگر ارتباط معناداری دارند. به عبارت دیگر نمی توان به مدل سازمان ناب دست یافت بدون ان که اتصالات قوی بین اجزا و مولفه های آن برقرار شود و بدون ایجاد یکپارچگی در ابعاد و مولفه های شناسایی شده، مدل سازمان ناب امکان پذیر نیست.

با توجه به اهمیت روزافزون سرمایه های دانسته و ضرورت ارزیابی آنها جهت مدیریت بهتر این منابع در راستای ایجاد مزیت رقابتی پایدار، یکی از وظیفه های مهم مدیریت در یک سازمان (اعم از تولیدی و خدماتی)، تعیین شاخصهایی است که وضعیت موجودی و به کارگیری این داراییها را به گونه ای کارامد واثربخش نشان دهد. در این راستا، تعیین معیارهایی برای انتخاب شاخصهای سنجش، ضروری به نظر می رسد. از سوی دیگر به منظور افزایش دقت و کاهش پیچیدگی و ابهام ناشی از تازگی موضوع در سطح جهانی و به ویژه در ایران، در این مقاله، روش فرایند تحلیل سلسله مراتبی با رویکرد فازی جهت تصمیم گیری در مورد رتبه بندی شاخصها مورد استفاده قرار می گیرد. به طور خلاصه این GDSS پیشنهادی، 3 مرحله از فرایند انتخاب شاخصهای ارزیابی سرمایه های دانسته ای را پشتیبانی می کند. در این مقاله در مرحله اول جهت توسعه مدل ضرایب اهمیت معیار ها، از دانش برخی از مدیران صنعت خودرو بهره گرفته شد. سپس در مرحله دوم به کمک روش AHP فازی، رتبه بندی شاخصهای سنجش سرمایه های دانسته ای در صنعت خودرو انجام می شود و در نهایت با به کارگیری قواعدی، در مورد به کارگیری سرمایه های دانسته ای تصمیم گیری می شود.

لطفا برای مشاهده چکیده به متن کامل (PDF) مراجعه فرمایید.

هدف این پژوهش، ارایه مدل فرایندی ارزیابی مدیریت ریسک شرکت های خودروساز است که چرایی ورود خودروساز به فرایند ارزیابی مدیریت ریسک و چگونگی این فرایند را تشریح می کند. با اتکا به رویکرد نظریه داده بنیاد و نتایج حاصل از 28 مصاحبه عمیق با 18 تن از خبرگان، به صورت بندی الگویی اکتشافی فرایندی برای تشریح پدیده ی ارزیابی مدیریت ریسک از دیدگاه شرکت خودروساز پرداخته شده است. برای تجزیه 2و تحلیل و تلفیق داده ها از روش کیفی استقرایی نظریه داده بنیاد شامل مراحل کدگذاری باز، کدگذاری محوری و کدگذاری گزینشی مبتنی بر رویکرد سیستماتیک اشتراوس و کوربین استفاده شد. بر مبنای این چارچوب، مقوله شرایط علی ورود خودروساز به فرایند ارزیابی مدیریت ریسک شامل عوامل سازمانی، ملی و بین المللی تبیین می شود؛ همچنین چهار مقوله دیگر که چگونگی ارزیابی مدیریت ریسک را توسط خودروساز تشریح می کند، عبارت اند از: مقوله عوامل بسترساز شامل بسترهای سازمانی، ملی و بین المللی؛ مقوله عوامل اقتضایی شامل ماهیت عوامل متغیر محیطی، ماهیت مشتری و ماهیت خودروساز؛ مقوله اهداف شامل نتایج ملی و نتایج سازمانی (بقا، رشد و سودآوری) و مقوله راهکار (فرآیند مواجهه) شامل مراحل پیش مواجهه، مواجهه و پس مواجهه.

سابقه و هدف:  فعالیت های ایمنی بر کاهش احتمال خطر در محیط کار تمرکز دارند درحالی که تعداد خیلی کمی از فعالیت ها بر افزایش فرهنگ سازمانی و ایمنی تمرکز کرده اند. هدف این مطالعه بررسی ارتباط فرهنگ سازمانی و ایمنی در یکی از شرکت های خودروساز بزرگ کشور است. مواد و روش ها:  پژوهش حاضر از نوع مطالعات همبستگی بود که در یک مقطع زمانی خاص انجام گرفت. جامعه آماری این پژوهش 402 نفر از کارکنان سالن های رنگ و بدنه یک شرکت خودروساز بودند که با استفاده از فرمول نمونه گیری جامعه محدود انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها پرسش نامه ای دارای سه بخش ویژگی های دموگرافیک، فرهنگ سازمانی و فرهنگ ایمنی کارکنان بود. به منظور بررسی فرهنگ سازمانی، پرسش نامه 29 پرسشی بر اساس شاخص های ده گانه مدل رابینز و برای فرهنگ سازمانی از پرسش نامه فرهنگ سازمانی 37 پرسشی استفاده شد. یافته ها: متوسط سن نمونه ها 4. 72± 36. 06 سال و میانگین نمره فرهنگ سازمانی در این واحد صنعتی 18. 45± 84. 03 بود. آزمون همبستگی رابطه بین فرهنگ سازمانی و فرهنگ ایمنی را 0. 652 و معنی دار (0. 001 P<) نشان داد. همچنین، 69. 6 درصد از مشاهدات ناایمن و 30. 4 درصد ایمن بود. هیچ رابطه معنی دار آماری بین رفتار ناایمن و متغیرهای دموگرافیک به جز سن و سابقه کاری افراد به دست نیامد. نتیجه گیری:  بین فرهنگ ایمنی و سازمانی ارتباط معنی داری وجود دارد و عوامل فردی و سپس عوامل مدیریتی بر فرهنگ ایمنی بیشترین تأثیر را داشت. فرهنگ ایمنی به عنوان جزئی از ساختار فرهنگ سازمانی در سازمان ها و صنایع بر مسائل ایمنی و بهداشت شغلی متمرکز می شود.

تحقیق حاضر با هدف ارائه روشی برای ارزیابی چابکی کسب و کار در شرکت های تولیدی انجام شده است. ابتدا مبانی نظری مرتبط با موضوع تحقیق بررسی شد. مجموعه اطلاعات گردآوری شده در این مرحله، این امکان را برای محقق فراهم آورد که مدل مفهومی تحقیق را تبیین کند. سپس با استفاده از ابزار مصاحبه با خبرگان، شاخص های مناسب جهت سنجش متغیرهای موجود در مدل شناسایی شد. در مرحله بعد، پرسشنامه تحقیق طراحی شد. این پرسشنامه حاوی 116 سوال در مقیاس هفت گزینه ای لیکرت است که پس از تایید روایی و پایایی، 250 نفر از افرادی که با روش خوشه ای ازبین متخصصین صنعت خودرو انتخاب شده بودند، آن را تکمیل کردند. نتایج تحقیق نشان داد که قابلیت های چابکی سازمان ها کمتر تحت تاثیر عوامل محیطی هستند و این عوامل بیشتر از تواناسازهای چابکی تاثیر می پذیرند و محرک های محیطی ازطریق تواناسازهای چابکی، قابلیت های چابکی سازمان را تحت تاثیر قرار می دهند و قابلیت های سازمان در شکل گیری نتایج چابکی موثرند. آنگاه براساس مدل نهایی به دست آمده که یک مدل سری سه مرحله ای است با به کارگیری تکنیک تحلیل پوششی داده های مرحله ای، اندازه چابکی سازمان ها ارزیابی شد.